NWO-I

NWO - Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek - print-logo

URL voor deze pagina :
https://www.nwo-i.nl/fom-historie/jaarverslagen/hoogtepunten/hoogtepunten2014/net-sluit-zich-om-zwaartekrachtgolven-nr-119/

Geprint op :
17 december 2018
00:53:03

Wereldwijd hebben wetenschappers de handen ineen geslagen in de zoektocht naar zwaartekrachtgolven. Einstein voorspelde deze rimpelingen in de ruimtetijd, maar ze zijn nog nooit direct waargenomen. In 2015 en 2016 gaan de onderzoekers met geavanceerder geschut van start. Van Virgo naar Advanced Virgo.

De drie grootste instrumenten van een wereldwijd netwerk voor het detecteren van zwaartekrachtgolven staan in Italië en in de Verenigde Staten. Nederlandse onderzoekers werken mee aan de Italiaanse detector met de naam Virgo. De detector is sinds 2010 in gebruik. De afgelopen jaren hebben de onderzoekers nog geen zwaartekrachtgolven ontdekt. Het onderzoek leverde al wel een aantal interessante (astro)fysische inzichten op. Bovendien bewezen de wetenschappers dat ze gevoelige detectoren kunnen maken. Daarnaast ontstond er dankzij die eerste jaren een internationaal netwerk van zwaartekrachtonderzoekers. Die combinatie van factoren zorgde ervoor dat er geld is voor een upgrade van Virgo.

Nikhef levert onderdelen
Virgo krijgt de komende jaren een uitbreiding tot Advanced Virgo. Veel onderdelen van de upgrade zijn op Nikhef gebouwd. Nikhef-onderzoeker Jo van den Brand is de projectleider van de Nederlandse inbreng binnen Virgo en Advanced Virgo. Hij legt uit: "We hebben vibratie-isolatie en cryosystemen ontwikkeld en van ons komen ook de fasecamera's. Daarmee sporen we thermische aberraties op. Met die informatie sturen we CO2-lasers en ring heaters aan. Die brengen vervolgens warmtepatronen aan op de spiegels. Zo zorgen we voor dynamische correcties. Het is een nieuw type adaptieve optica voor interferometers."

Samen met Amerika
Begin 2015 moet alles geïnstalleerd zijn. Daarna gaat Advanced Virgo stap voor stap in bedrijf. In november 2015 is het instrument klaar voor de eerste science run. In 2016 gaat het instrument weer samenwerken met de Amerikaanse detectoren.

Bronnen
En dan is het wachten op signalen. De voorspellingen lopen uiteen over hoe snel de eerste zwaartekrachtgolven zich aandienen. Optimistische modellen gaan uit van 2016. Pessimistische schattingen denken dat het tot na 2020 kan duren. We zullen zien.

Meer informatie
Nikhef