NWO-I

Institutenorganisatie van NWO

ITER

ITER (International Thermonuclear Experimental Reactor) is de eerste fusiereactor die aan wil tonen dat kernfusie op een stabiele en commerciƫle schaal kan werken. NWO-instituut DIFFER is als toonaangevend Nederlands energieonderzoeksinstituut betrokken bij ITER. Ook is DIFFER het aanspreekpunt voor Nederlandse onderzoekers en bedrijven die willen deelnemen aan het wereldwijde onderzoek naar kernfusie.

Afbeelding
Luchtfoto van ITER met daarop alle gebouwen in aanbouw
Luchtfoto van ITER in aanbouw. Credits ITER

Faciliteiten en onderzoek

Al sinds de jaren vijftig van de vorige eeuw bestaat het idee dat het opwekken van energie uit kernfusie een veelbelovende manier kan zijn om in de toekomst schone energie te produceren. In 1985 werd het idee voor ITER als gezamenlijk internationaal experiment voor kernfusie gelanceerd. Duizenden ingenieurs en wetenschappers hebben sindsdien bijgedragen aan het ontwerp van de testreactor. 

De reactor zal mogelijk de eerste kernfusiereactor zijn die op een stabiele wijze meer energie oplevert dan nodig is om het fusieplasma te verhitten en te controleren. ITER wordt eerst alleen gebruikt voor onderzoek. Pas later wordt de eerste fusie-energiecentrale verwacht waarmee elektriciteit voor het energienet kan worden opgewekt.

Gedrag van plasma en interactie met reactorwanden

In de fusiereactor worden deuterium en tritium, twee isotopen van waterstof, verhit tot extreem hoge temperaturen. Hierdoor ontstaat een plasma dat in een donutvormige, magnetische kamer wordt opgesloten. Door de magnetische krachten in de kamer wordt voorkomen dat het hete plasma de wand van de kernfusiereactor raakt. DIFFER beschikt over de Magnum-PSI-faciliteit om plasma-wand-interacties na te bootsen en daarmee materialen voor ITER te testen.

Afbeelding
Grote open ronde ruimte met allerlei trapjes en steigers die de tokamak reactor van ITER wordt
ITER tokamak pit. Credits ITER

Samenwerkingsverband

ITER is een internationale inspanning, waarbij de Europese Unie bijna de helft van de bouwkosten voor zijn rekening neemt. De niet-Europese leden van dit gezamenlijke, internationale project dragen in gelijke delen bij.

De Europese inbreng wordt gecoƶrdineerd via het door de Europese Unie gefinancierde EUROfusion. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en DIFFER vertegenwoordigen Nederland in de Governing Board. De board neemt besluiten en houdt toezicht op de uitvoering van de wetenschappelijke activiteiten rondom ITER.

Meer informatie

Meer weten over ITER, het onderzoek en de faciliteiten in aanbouw? Bekijk dan de ITER-website. Meer informatie over instituut DIFFER vind je op de website van DIFFER.